Functies van appendages
Appendages vervullen in installaties vier kernfuncties. Hieronder per functie een korte toelichting met voorbeelden en interne verwijzingen.
Afsluiten
Met afsluiters stopt of start u de flow en kunt u secties veilig isoleren voor onderhoud of noodsituaties. Voorbeelden: kogelkranen (snel schakelen), vlinderkleppen (lage drukval bij grote diameters), schuifafsluiters (volledige doorlaat), naald- en klepafsluiters (fijnregeling).
Regelen
Regelappendages (bijv. drukreduceer- en drukregelventielen, proportionele en gemotoriseerde kleppen) houden druk, temperatuur en debiet stabiel en voorkomen schommelingen. Met positiegevers en IO-Link/4–20 mA integreert u eenvoudig in uw besturing.
Beveiligen
Veiligheidskleppen, terugslagkleppen en ontlastventielen beschermen tegen overdruk en ongewenste terugstroming. In stoom- en gasinstallaties voorkomen stoomvallen en vlamdover/veiligheidsarmaturen gevaarlijke situaties en productieverlies.
Veelvoorkomende soorten appendages
Onderstaande categorieën dekken het grootste deel van de praktijk. Klik door naar productpagina’s voor specificaties en selectiehulp.
Afsluiters en kleppen
- Vlinderkleppen – gunstige prijs bij grotere DN, lage inbouwlengte, geschikt voor water/stoom (met juiste seat).
- Schuifafsluiters – volledige doorlaat, lage drukval, vaak in water- en utiliteitsnetten.
- Kogelkranen – kwartslag, hoge dichtheid, breed mediumbereik (RVS/staal/brons/PTFE-seats).
- Membraanventielen – hygiënisch, dode-ruimte-arm, ideaal voor clean steam/food.
- Regelkleppen – lineair/equal-percentage trims voor nauwkeurige procesregeling.
Veiligheidstoestellen
- Veiligheidskleppen – openen bij ingestelde setdruk; PED/CE-conform.
- Ontlastventielen – gecontroleerde drukreductie/overloop ter bescherming van componenten.
- Terugslagkleppen – voorkomen terugstroming en waterhamer (met demping/soft-close).
Meet- en regelapparatuur
- Manometers & druktransmitters – lokale uitlezing en signaal voor bewaking.
- Flowmeters – volumetrisch of massa, inclusief totalisatie en lek/alarmfuncties.
- Temperatuurtransmitters & regelaars – stabiele proceswarmte en alarmbewaking.
Filters, beluchters en strainers
- Y-strainers & basket strainers – beschermen kleppen/metering tegen vuil.
- Beluchters/ontluchters – verwijderen lucht/gassen voor stabiele meting en pompbescherming.
Toepassingen van appendages
Per sector gelden specifieke eisen voor materiaal, certificering en reinigbaarheid. Enkele praktijkvoorbeelden:
Procesindustrie (chemie, pharma, food & beverage)
Sanitaire membraankleppen en cavity-filled kogelkranen met 316L/EP-afwerking beperken dode ruimtes. Clean-steam regelventielen en RVS instrumentatie borgen productkwaliteit en validatie. Traceerbaarheid via IO-Link of digitale protocollen maakt onderhoud voorspelbaar.
Gebouwen & infra (water, HVAC, utiliteit)
Schuifafsluiters en vlinderkleppen voor distributie; drukreduceer- en ontlastventielen voor comfort en veiligheid; ontluchters en strainers minimaliseren storingen. Rotameters/ultrasone flowmeters helpen bij verbruiksmonitoring en energiebesparing.
Stoom, warmte en energie
Vortex/ultrasone flowmeting, stoomvallen en veiligheidskleppen zijn onmisbaar voor rendement en veiligheid. Waterhamerbeheersing via dempers/geleiding voorkomt schade aan appendages en leidingwerk.
Maritiem & offshore
Corrosiebestendige materialen (RVS duplex/bronzen uitvoeringen), compacte vlinderkleppen en terugslagkleppen met veer voor trillingsrijke omgevingen. ATEX-geschikte actuatoren waar nodig.
Clean steam / culinaire stoom
Appendages conform EHEDG/3-A, met hygiënische aansluitingen (Tri-Clamp), food-grade afdichtingen (EPDM/PTFE/FFKM) en volledig drainerend ontwerp om contaminatie te voorkomen.
Kwaliteit, certificeringen en keuzecriteria
De juiste selectie voorkomt stilstand en borgt compliance. Gebruik onderstaande checklist als startpunt.
Certificeringen
- CE / PED – Europese drukapparatuurconformiteit.
- EHEDG / 3-A – sanitair ontwerp voor hygiënische processen.
- ATEX – voor explosiegevaarlijke omgevingen (actuatoren/sensoren).
- Materialen & traceability – 3.1-certificaten, FDA/EC 1935/2004 voor contacten met levensmiddelen.
Materialen & ontwerp
- RVS 316(L), staal, brons of kunststoffen (PVDF/PP) passend bij medium en temperatuur.
- Elastomeerkeuze (EPDM, FKM, PTFE, NBR, FFKM) afgestemd op chemische bestendigheid.
- Dode-ruimte-arm ontwerp en polijstgraad voor clean/sterile processen.
Keuzecriteria & checklist
| Aspect |
Te controleren |
| Medium |
Water, stoom, (proces)gas, clean steam; chemische compatibiliteit en deeltjes/viscositeit. |
| Druk & temperatuur |
PN/ANSI-klasse, continu & piekcondities; waterhamer/trilling aanwezig? |
| Aansluitingen |
Flens (EN/ASME), schroefdraad (BSP/NPT), Tri-Clamp, lasuitvoering; face-to-face-maat. |
| Regelkarakteristiek |
Aan/uit of modulerend; benodigde Kv/Cv en turndown; actuator/positioner. |
| Normen & certificaten |
CE/PED, EHEDG, ATEX, FDA, 3.1-materiaalcertificaten. |
| Onderhoud |
Vervangbare seats/seals, spares beschikbaarheid, CIP/SIP-bestendigheid. |
Installatie en onderhoud
Betrouwbaarheid begint bij correcte inbouw en periodieke zorg. Monteer appendages spanningsvrij, met juiste uitlijning en pakkingdruk; voorkom torsie op flenzen en borg geleiding/ankerpunten om waterhamer en vibraties te dempen. Reinig strainers na inbedrijfstelling (commissioning-vuil), test schakel- en dichtfunctie en voer een druk-/lekproef uit vóór vrijgave.
Plan risicogestuurde inspecties: veiligheidskleppen en stoomvallen maandelijks-per kwartaal functioneel controleren; procesafsluiters en terugslagkleppen halfjaarlijks-jaarlijks. Registreer bevindingen en vervang slijtagedelen (seats, seals, veren) preventief. Condition-monitoring (druk/flow/temperatuur) helpt afwijkingen vroeg te detecteren.
Tip: veel storingen zijn te herleiden tot vervuiling en verkeerde dimensionering. Met een korte audit (Kv/Cv-controle, setdrukken, luchtkwaliteit) bespaart u direct energie en faalkosten.
Advies of offerte nodig?
Onze specialisten helpen u bij typekeuze, materiaal, Kv/Cv-bepaling en normconform ontwerp. Veel producten leveren we uit voorraad of op korte termijn.
Vraag gratis advies aan
Veelgestelde vragen over appendages
Wat is het verschil tussen een afsluiter en een appendage?
Appendage is de verzamelnaam voor componenten die meten, regelen, afsluiten of beveiligen; een afsluiter is één type appendage dat flow stopt, start of doseert (bijv. kogel-, vlinder-, klep- of schuifafsluiters).
Welke appendages zijn verplicht in een waterleidinginstallatie?
Doorgaans minimaal: hoofdafsluiter, terugstroombeveiliging (keerklep/beveiligingsgroep passend bij risico), drukbeveiliging bij warm water (inlaatcombinatie/veiligheidsventiel) en waar nodig drukreductie. Volg EN 1717/EN 806 en in NL NEN 1006 plus toestelvoorschriften.
Wat is het verschil tussen een veiligheidsklep en een ontlastventiel?
Een veiligheidsklep opent abrupt bij setdruk (snelle drukafvoer, typisch stoom/gas). Een ontlastventiel opent geleidelijk en houdt een ingestelde druk vast (veel gebruikt op pomplijnen/vloeistoffen).
Hoe bepaal ik de juiste Kv/Cv-waarde voor mijn klep?
Gebruik het gewenste debiet, toegestane drukval en mediumeigenschappen om Kv/Cv te berekenen. Houd rekening met bedrijfs- en piekcondities en kies voldoende turndown. Wij kunnen dit voor u doorrekenen.
Welke materialen kies ik: RVS, staal of brons?
RVS 316(L) voor corrosieve media/clean; staal voor algemene industrie en hogere druk/temperatuur; brons voor drinkwater/zeewater-toepassingen. Kies seals (EPDM, FKM, PTFE, FFKM) op medium en temperatuur.
Hoe voorkom ik waterhamer en trilling?
Dimensieer op realistische snelheden, vermijd plotseling sluiten, pas dempers/soft-close-terugslagkleppen toe, en zorg voor correcte geleiding/ankering. Overweeg slow-opening actuators waar relevant.
Hoe vaak moet ik appendages inspecteren?
Risicogestuurd: veiligheidskritische appendages maandelijks–per kwartaal, procesafsluiters/keerkleppen halfjaarlijks–jaarlijks. Verhoog frequentie bij hoge belasting, vervuiling of kritische processen.
Kunnen appendages in een bestaand systeem achteraf worden gemonteerd?
Ja, mits compatibel in druk/temperatuur, materiaal en aansluiting (EN/ASME, BSP/NPT, Tri-Clamp). Controleer face-to-face-maten, Kv/Cv en voer na montage een druk-/lekproef uit.
